NADODPOWIEDZIALNOŚĆ

  • ratujesz

  • chronisz

  • wybawiasz

  • kontrolujesz

  • przejmujesz uczucia innych

  • nie słuchasz

Czujesz się…

  • zmęczony

  • niespokojny

  • przerażony

  • narażony.

Zajmujesz się…

  • szukaniem rozwiązań i odpowiedzi

  • okolicznościami

  • udowadnianiem swojej racji

  • szczegółami

  • tym, jak wypadasz.

(Źródło: Instytut Psychologii Zdrowia)

W poprzednich wpisach opisałam dramat osoby w roli wybawcy–prześladowcy-ofiary.

Jak to przerwać?

Po pierwsze należy zrozumieć, że wybawianie ma swój początek w źle pojętej odpowiedzialności za kogoś. I zaczyna się od skrzywionego myślenia: muszę, powinienem zajmować się sprawami innych, beze mnie będzie im trudno, nie poradzą sobie.

Pod wpływem tego myślenia uaktywnia się działanie:

  • przejmowanie cudzych obowiązków

  • nadopiekuńczość

  • wybawianie z opresji

  • szukanie rozwiązań cudzych problemów

Kiedy przejmuje się odpowiedzialność za cudze myśli, uczucia, decyzje, zachowania, rozwój, powodzenie czy rozwiązywanie problemów – to tak naprawdę przejmuje się odpowiedzialność za całe cudze życie. Zbyt wygórowane, aby było realne, i niestety zbyt kosztowne – kto się na to porwie?

NIEKIEROWANIE SWOIM ŻYCIEM

Minusem kierowania całej swojej energii na ratowanie innych jest:
pogłębiający się brak sił, środków, czasu – co przejawia się rezygnacją z własnych potrzeb i niebraniem odpowiedzialności za siebie oraz za pozytywny kształt swojego życia.

Czyż nie jest paradoksem, że nadodpowiedzialność za innych ma tę drugą smutną stronę medalu – którą jest nieodpowiedzialność za siebie?

JAKĄ CENĘ PŁACISZ?

  • Jak żyjesz?

  • Co tracisz?

  • Z czego rezygnujesz?

  • Czego nie robisz z tego, co chcesz robić?

A stąd już prosta droga do frustrujących uczuć i odgrywania ról opisanych przez Karpmana.

KIEROWANIE SWOIM ŻYCIEM

Możesz jednak przyjąć nową postawę proponowaną osobom współuzależnionym: zacznij kierować swoim życiem, tzn. weź odpowiedzialność za swoje rzeczywiste obowiązki, swoje potrzeby i pragnienia. I daj innym prawo kształtowania swojego życia – tak, jak chcą, lub tak, jak potrafią. Zwróć im wolność. A robiąc to, uwolnisz siebie z dramatycznego trójkąta Karpmana.

ŻYJ I DAJ ŻYĆ INNYM

Żyj swoim życiem i pozwól innym żyć swoim życiem (włączając w to konsekwencje podejmowanych wyborów).

Terapia DDA online – zapraszam, jeżeli pochodzisz z rodziny alkoholowej (lub dysfunkcyjnej) i pragniesz wyjść z nadodpowiedzialności wobec innych oraz wziąć odpowiedzialność za dobrą jakość własnego życia.

Joanna Dudniczenko