Cztery podstawowe role pełnione przez dzieci w rodzinach alkoholowych:
– BOHATER (ratownik)
– KOZIOŁ OFIARNY (buntownik)
– ZAGUBIONE DZIECKO (dziecko we mgle)
– MASKOTKA (błazen)
DDA weszli kiedyś w te role po to, żeby przetrwać w stresujących warunkach alkoholowej rodziny. Były one formą przystosowania, aby znieść lata cierpienia jak najmniejszym kosztem.
Niestety wyuczona rola jako reakcja obronna na stres z czasem staje się drugą naturą dziecka alkoholika, a te mechanizmy reagowania na trudne sytuacje są przez DDA przenoszone w dorosłe życie.
Rola, która pomagała przetrwać w alkoholowym domu, nie spełnia już swojej funkcji w normalnych międzyludzkich relacjach. Nawyki wyniesione z dzieciństwa stają się przeszkodą w budowaniu bliskich i satysfakcjonujących związków w dorosłym życiu.
W rodzinie z problemem alkoholowym dzieci są z taką mocą wpychane w pełnienie jednej z ról, że z czasem zatracają się w niej i nie potrafią już określić, jakie naprawdę są, co czują, czego rzeczywiście potrzebują, co lubią, a czego nie chcą – gdyż nawet w dorosłym życiu nawykowo odgrywają narzucone im przez rodzinę schematy.
Terapia DDA służy między innymi temu, aby:
– zaprzestać sztywnego reagowania na innych ludzi i sytuacje w sposób wyniesiony z alkoholowego domu,
– odzyskać dostęp do szerszego spektrum uczuć i zachowań,
– na nowo skontaktować się ze swoimi prawdziwymi emocjami i pragnieniami,
– nauczyć się żyć w zgodzie ze sobą, a nie według narzuconej roli.
Joanna Dudniczenko